پاسخ به این پرسش یک بله یا نه ساده نیست. از چند سال پیش محققان تلاش کرده‌اند تا به این سوال پاسخ دهند و نتایج تحقیقات متفاوتی داشته است. نمونه‌ی مشهور، پژوهش دانشگاه آکسفورد در سال ۲۰۱۳ است که بر اساس آن ۴۷درصد از ۷۰۲ شغل بررسی‌شده به‌خاطر ظهور اتوماسیون و ربات‌ها از دست می‌روند. این عدد نگران‌کننده به نظر می‌رسد.
هرچند پژوهش آکسفورد پیشرو بود، ضعف‌های جدی داشت. فرض شده بود هر شغلی که ربات‌ها بتوانند انجام دهند، حتما باعث بیکاری انسان‌ها می‌شود؛ در حالی که در واقعیت لزوما چنین اتفاقی نمی‌افتد. شاید هوش مصنوعی هم‌اکنون بتواند کار‌های زیادی انجام دهد، اما این به‌معنای جایگزینی فوری و کامل توسط کارفرمایان نیست.
تحقیقات بعدی نتایج آکسفورد را به چالش کشیدند. پژوهشگران مؤسسه ZEW در مان‌هایم آلمان اعلام کردند تنها ۹درصد مشاغل به‌طور کامل با هوش مصنوعی جایگزین می‌شوند و بسیاری از مشاغل دیگر اگرچه از هوش مصنوعی استفاده می‌کنند، اما حذف انسان‌ها را به دنبال ندارند. این محققان علاوه بر تخمین توانایی‌های آینده، عواملی چون سن، تجربه، جنسیت، درآمد و تحصیلات شاغلان را نیز ارزیابی کردند.
نتایج تحقیق سازمان همکاری و توسعه اقتصادی
سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) پس از پژوهشی جامع، اعلام کرد که ربات‌ها تنها ۱۴درصد از مشاغل را از انسان‌ها می‌ربایند. این عدد امیدوارکننده است. البته پژوهش آن‌ها جنبه‌های جالبی هم دارد ۳۲درصد مشاغل با ورود هوش مصنوعی به‌کلی متحول می‌شوند، به‌گونه‌ای که بسیاری از وظایف شغلی در آن حرفه تغییر خواهد کرد. به بیان ساده، ما مجبور خواهیم شد برای حفظ شغل خود، مهارت‌های همکاری با هوش مصنوعی را بیاموزیم.
کدام شغل‌ها بیش‌تر در معرض خطرند؟
با وجود تفاوت‌های سه پژوهش، هر سه در یک نقطه اشتراک‌نظر دارند می‌زان تهدید اتوماسیون باید بر اساس ماهیت شغل سنجیده شود. هرچه وظایف تکرارپذیر‌تر و ساده‌تر باشند، احتمال جایگزینی بیش‌تر است. بر اساس پژوهش آکسفورد، این شغل‌ها بیش‌تر در خطرند
آخرین مطالب
- بازاریابان تلفنی
- نظافتچی‌ها
- کارشناسان بیمه
- تعمیرکاران ساعت
- نمایندگی‌های باربری و رانندگان
- کارکنان اداره مالیات
- کاربران ماشین‌های مختلف مانند تراشکاری
- کارمندان حسابداری
- کارگران و کارکنان کارخانه‌های تولیدی
کدام شغل‌ها کمتر در معرض خطرند؟
هر سه تحقیق تأکید دارند مشاغلی که در آن‌ها خلاقیت و مهارت‌های انسانی (مهارت‌های نرم) بیش‌تر دیده می‌شوند، کمتر احتمال دارد با پیشرفت هوش مصنوعی در خطر قرار بگیرند. این مشاغل عبارت‌اند از
- پزشکی، دندان‌پزشکی و پیراپزشکی
- تدریس
- وکالت و قضاوت
- مددکاری اجتماعی و بهزیستی
- آتش‌نشانی و تکنسین‌های اورژانس
- انواع مشاغل مدیریتی
گرچه بعید است در آینده نزدیک این مشاغل با ربات‌ها جایگزین شوند، هوش مصنوعی همین حالا در حال تغییر بسیاری از وظایف در این حرفه‌هاست. پرسش اینجاست که ما انسان‌ها به چه مهارت‌هایی برای کار در دنیای آینده نیاز داریم و چگونه می‌توانیم مهارت‌های کار کردن کنار ربات‌ها را یاد بگیریم؟
اگر نگران ازدست‌دادن شغل خود هستیم، چه کنیم؟
اول آنکه نگران نباشید. مطالعه این مقاله نباید باعث شود فکر کنید قطعا شغل خود را از دست می‌دهید. همان‌طور که در پژوهش OECD تأکید شده، بیش‌تر مشاغل با ورود هوش مصنوعی به درجات مختلف تغییر می‌کنند. ما انسان‌ها موجودات سازگار هستیم و می‌توانیم با تغییرات همراه شویم. برای افزایش امنیت شغلی در جهانی که هوش مصنوعی در آن ظهور می‌کند، به پیشن‌هاد‌های زیر توجه کنید.
۱. مهارت‌های جدید بیاموزید
از فرصت برای افزایش مهارت‌های شغلی خود، به‌خصوص مهارت‌های نرم مانند کار تیمی، حل مسئله و مهارت‌های مدیریتی استفاده کنید. این مهارت‌ها شانس شما را برای حفظ شغل زمانی که هوش مصنوعی گسترش یافت، افزایش می‌دهد. جایگزینی هوش مصنوعی در برخی مشاغل دشوار است، چرا که باید حجم زیادی داده به آن یاد داده شود. اگر در حوزه تخصص خود تسلط کافی داشته باشید، خود را نیروی جاافتاده و متخصص نشان می‌دهید و تمایل کمتر برای کنارگذاشتن شما وجود دارد. از گذراندن دوره‌های کوتاه‌مدت تخصصی غافل نباشید.
۲. سازگاری را تمرین کنید
چه دوست داشته باشید و چه نداشته باشید، هوش مصنوعی کار‌های روزانه شغلتان را تغییر می‌دهد. برخی وظایف حذف و وظایف جدیدی محول می‌شود. لازم است به سازمان و کارفرما نشان دهید که توانایی سازگاری با شرایط جدید را دارید. مثلا اگر انباردار یک شرکت هستید و شرکت نرم‌افزار انبارداری مبتنی بر هوش مصنوعی راه‌اندازی می‌کند، اگر مهارت کار با رایانه و برنامه جدید را نداشته باشید و تمایلی به یادگیری نشان ندهید، امنیت شغلی شما به خطر می‌افتد.
۳. همکار یا ناظر هوش مصنوعی شوید
با ورود هوش مصنوعی و ربات‌ها، نیاز به کسانی که بتوانند بر آن‌ها نظارت کنند افزایش می‌یابد. ربات‌ها ممکن است خراب شوند یا در برنامه‌هایشان اشکال پیش آید. اگر توانایی و علاقه کافی دارید، می‌توانید مشاغل جدیدی را بر عهده بگیرید که به‌واسطه حضور این ماشین‌ها ایجاد می‌شوند.
آیا هوش مصنوعی مشاغل جدیدی به وجود می‌آورد؟
بر اساس پژوهشی متمایز از سوی مؤسسه مشاوره جهانی مک‌کنزی، ممکن است هوش مصنوعی مشاغل جدیدی نیز ایجاد کند. این شغل‌ها بیش‌تر در حوزه‌هایی مانند فناوری ارتباطات، سلامت و درمان، مدیریت، آموزش و بخش تولیدی خواهد بود. افزایش مصرف و درآمد، افزایش سن جمعیت، به‌کارگیری فناوری‌های جدید و سرمایه‌گذاری در حوزه‌های روبه‌رشدی مانند انرژی‌های تجدیدپذیر از دلایلی است که این مؤسسه برای نقش مثبت هوش مصنوعی در ایجاد فرصت‌های شغلی جدید نام می‌برد.
جمع‌بندی
پیشرفت هوش مصنوعی مانند هر پدیده دیگری به‌خودی‌خود نه خوب است و نه بد. در این حوزه نیز فرصت‌ها و چالش‌های جدیدی خلق می‌شوند. مهم است که بتوانیم از فرصت‌ها بیش‌ترین بهره را ببریم و چالش‌ها را با کم‌ترین هزینه پشت‌سر بگذاریم. بخشی از این مسئله به دولت‌ها بازمی‌گردد که سیاست‌گذاری‌های کلان اقتصادی و بازار کار در اختیار آن‌هاست. آنچه از دست ما برمی‌آید، افزایش سازگاری شغلی و مهارت‌های خود برای همگام‌شدن با تغییرات است.
شما بنویسید
شما درباره فرصت‌ها و چالش‌های پیشرفت هوش مصنوعی و تأثیر آن بر بازار کار چه تحلیلی دارید؟ آینده شغلی خود را با توجه به پیشرفت‌های سریع فناوری چگونه ارزیابی می‌کنید؟ برای ما در بخش نظرات بنویسید.
