توحید علیاشرفی از مدیران باسابقه علیبابا، حدود یک تا دو ماه پیش به عنوان مدیرعامل شرکت سفرهای علیبابا منصوب شده است. این تغییر مدیریتی پس از دورههای مسعود طباطبایی و سید مجید حسینی اتفاق افتاده است. مانی قاسمی بنیانگذار دیجیاتو در یک مصاحبه زنده اینستاگرام با علیاشرفی درباره وضعیت فعلی و برنامههای آینده شرکت گفتگو کرده است.
وضعیت جاری علیبابا و سهم بازار
علیاشرفی اعلام کرد که در علیبابا. حدود ۶۵۰ نفر مشغول به کار هستند و در کل گروه علیبابا که شامل زیرمجموعههایی مانند جاباما میشود، نزدیک به ۱۱۰۰ همکار وجود دارد. سهم بازار در حوزههای مختلف گردشگری بین ۲۵ تا ۴۵ درصد فروش آنلاین محصولات گردشگری برآورد میشود. محصول تورهای آنلاین که یک سال پیش راهاندازی شده، با رشد ۷۳ درصدی سهم قابلتوجهی از بازار را به خود اختصاص داده است. این تورها محصولی نوآورانه هستند که در ایران مشابهی ندارند.
مدل مارکتپلیس برای تورها
محصول تور به صورت یک بازارگاه (مارکتپلیس) طراحی شده تا آژانسهای خبره برگزارکننده تور را در یک پلتفرم کنار هم گرد هم آورد. این مدل با کنترل کیفیت دقیق و ارائه خدمات متنوع، امکان انتخاب بهترین گزینه را برای مسافران فراهم میکند و یک اکوسیستم کامل برای صنعت گردشگری شکل داده است.
پرکاربردترین محصولات و رکورد فروش
از نظر تعداد کاربر، بلیت قطار پرمخاطبترین محصول است و علیبابا بیش از ۵۰ درصد سهم بازار بلیت آنلاین قطار را دارد. بلیت پروازهای داخلی قدیمیترین خدمت شرکت است و در مجموع مشتریان خریدار پروازهای داخلی رکوردار هستند. فروش روزانه متغیر است اما رکورد شرکت ۲ خدمت در ثانیه و ۱۷۰ هزار بلیت و خدمت در یک روز ثبت شده که معمولا در ایام پیشفروش بلیت قطار شکسته میشود.
تغییرات مدیریتی و تمرکز بر تجربه مشتری
علیاشرفی که پیش از این مدیر بازاریابی بوده، توضیح داد که با بزرگ شدن شرکتها و بلوغ کسبوکارهایی مانند جاباما، نیاز به تفکیک مدیریتها احساس شده است. مجید حسینی تمرکز خود را بر کل گروه علیبابا گذاشته و علیاشرفی با نگاه تخصصی بازاریابی، مدیریت علیبابا. را بر عهده گرفته است. او معتقد است که توانایی مشتری مهمترین عامل پیروزی است و اگر تجربه خوبی برای مشتری خلق شود، خود مشتری بهترین تبلیغکننده برند خواهد بود. در حال حاضر علیبابا در حال بلوغ و گسترش همزمان است و باید کیفیت تجربه مسافران را ارتقا دهد.
سازوکار قیمتگذاری بلیت پروازهای داخلی
قیمت بلیتها توسط ایرلاینها، چارترکنندهها و ریسلرها تعیین میشود و علیبابا به عنوان پلتفرم تنها کمیسیون دریافت میکند. سازمان هواپیمایی کشوری سقف قیمتی را تعیین میکند و آژانسهای آنلاین (OTAها) موظفاند قیمتهای بالاتر از سقف را نمایش ندهند. در ۹۵ درصد موارد قیمتها در پلتفرمهای مختلف شبیه هم است و تفاوت در کیفیت خدمات جانبی، پشتیبانی و تجربه کاربری است که انتخاب مشتری را هدایت میکند. اختلافات گاهبهگاه با سازمان هواپیمایی ناشی از تضاد نظرات تنظیمگران بازار است و برنده این تعلیقها بازار سیاه و بازنده پلتفرمها و مردم میباشند.
کمبود شدید ناوگان حملونقل
عرضه خدمات حملونقل از تقاضا عقب مانده است. تحریمها، فرسودگی ناوگان و عدم ورود سرمایهگذاریهای خصوصی باعث شده ظرفیت در حملونقل جادهای، ریلی و هوایی کم باشد. در پیشفروش بلیت قطار ظرفیتها در نیم ساعت اول پر میشود و در روزهای پیک تقاضا برای پروازهای داخلی به مقاصد مانند کیش و مشهد دو برابر میشود. در بخش اتوبوسرانی نیز در مناسبتهایی مانند عید و اربعین تقاضا به شدت بالا میرود. برآوردها نشان میدهد اگر ناوگان سه برابر شود، عرضه و تقاضا به تعادل برسد. حملونقل زیرساخت مادر صنعت گردشگری است و بدون آن شکوفایی این صنعت امکانپذیر نیست.
ارزشیابی و ورود سرمایهگذاران سنتی
پامگرنت ارزش علیبابا را ۷۷ میلیون یورو برآورد کرده که علیاشرفی آن را پایین میداند و اعلام کرد اگر با این قیمت فروشنده باشد، خود خریدار خواهد بود. ورود سرمایهگذاران سنتی مانند گروه گلرنگ که مالکیت تپسی را گرفته، فضای مثبتی ایجاد میکند. گلرنگ با بازوی استارتاپی و نگرش نوین وارد اکوسیستم شده است. ماجرای سرمایهگذاری آتیهزر (زیرمجموعه زرماکارون) در علیبابا به نتیجه نرسیده است.
شعب حضوری و فعالیتهای بینالمللی
علیبابا سه شعبه حضوری دارد (دو شعبه در تهران و یکی در کیش) تا خدمات پیچیدهتری که نیاز به مشاوره حضوری دارند را پوشش دهد. در سطح بینالمللی در عراق، استانبول و دبی فعالیتهایی آغاز شده اما به دلیل معنای نام علیبابا در فرهنگ عربی و وجود برند بزرگ بینالمللی، این فعالیتها تحت نام علیبابا انجام نمیشوند و استراتژیهای متغیری برای ورود به بازارهای خارجی در نظر گرفته شده است.
راهاندازی ایرلاین و شرکت اتوبوسرانی
یکی از استراتژیها گسترش زنجیره ارزش است. علیبابا در حال اخذ مجوز برای راهاندازی ایرلاین خود است و ۴۰ تا ۵۰ اتوبوس نیز برای شرکت اتوبوسرانی داخل شدهاند. این اقدامات تضاد منافع ایجاد نمیکنند زیرا تقاضا بسیار بالاست و هدف پشتیبانی از ناوگان حملونقل است. واحدهای هوایی و اتوبوسرانی به صورت جداگانه تصمیمگیری میکنند و در تملک کامل علیبابا. نیستند.
چشمانداز ورود به بورس و رضایت مشتری
شرکت تمایل دارد با شرایط مناسب در بورس لیست شود تا مردم مالک برند باشند، اما عجلهای ندارد و در حال استانداردسازی دفاتر مالی، حاکمیت شرکتی و زیرساختهای لازم است. سطح رضایت مشتریان در بالاترین حد است اما برای افزایش وفاداری و حفظ رهبری بازار، ارتقای استانداردها ضروری است. با نزدیک به ۷۰۰۰ تماس روزانه در کالسنتر توسط ۳۰۰ اپراتور، فرصت شناسایی نقاط ضعف و بهبود فرآیندها وجود دارد.

